Over Fred Reenders

Ik zag Fred voor het eerst door een afspraak die we maakten in het Rijksarchief in Groningen op 4 juni 2002. Bovendien was daar tante Berta. We aten samen in de stationsrestauratie en Fred maakte deze foto.

 

 

 

 

 

 

 

 

Dat was een aardige kennismaking te meer omdat tante Berta Fred’s vader had gekend in haar jeugd. Frits en zij kwamen bij elkaar over de vloer in Ulrum en ze zagen elkaar op Schiermonnikoog.
Van het een kwam het ander en tante Berta belde Frits op. Herinneringen ophalen natuurlijk en vervolgens wilden ze elkaar nog eens zien. Vier jaar later, op 4 oktober 2007, werd dat gerealiseerd ten huize van Frits in Doetinchem. Hij overleed daar op ‎15 oktober 2008, dus dat was op het nippertje. Op internet uitzending van NPO over de opname van Frits in 2007 wegens hartfalen. Dochter Theda is er bij. Hoezo privacy??

 

 

 

 

 

 

Herinneringen die werden opgehaald hadden natuurlijk te maken met Ulrum waar ze beiden hadden gewoond, maar ook aan Schiermonnikoog.
Uit een e-mail van Fred:

From: Fred Reenders <fred@reenders.com>
Subject: Schiermonnikoog 1936
Date: Thu, 2 May 2002 21:56:15 +0200
To: Erik Stam <stamek@hetnet.nl>

Hoi Erik,
Weet je nog dat jouw tante Bertha het over een foto van Schiermonnikoog had?
Mijn tante Liny (Wassenaar) had de bewuste foto en heeft hem naar mijn vader gestuurd. Mijn neefje (ook in Doetinchem) heeft ‘m gescand en zojuist plukte ik de foto van zijn site. Op de foto staan:
bovenste rij v.l.n.r. “Mientje van oom Gosen”, mijn tante Liny, mijn oom Gerard, mijn grootmoeder, “mevrouw Pool”.
daarvoor v.l.n.r. Lenie Bolt (pal voor Liny), mijn vader, Bertha Pool, en helemaal rechts Corrie Pool (met strik).
De foto is genomen in 1936 op Schiermonnikoog. Dan kun je met de stamboom erbij de familie relaties en de leeftijden zo uitrekenen.
Ik vind de foto zo prachtig dat ik er wel uren naar kan kijken….;-)
Groeten!
Fred Reenders

Dus Frits Reenders en Berta Pool zitten hier naast elkaar op Schier, en bovendien zijn er mijn oma en tante Corrie, later getrouwd met Wim van Houte.
De oma van Fred, heette Henderika Egberdina Kruizenga, en ze werd “Koa” genoemd. Ze zit op de foto naast mijn oma en dat is niet toevallig. Koa kwam vaak bij Riek Pool over de vloer. Het waren vriendinnen. Koa had een lastige relatie en in 1928 was ze gescheiden van haar man Marinus Reenders, de opa van Fred. Die vree namelijk met het dienstmeisje, Aafke Groenewold. Marinus had het zwaar te pakken en hij trouwde met Aafke. Gehuwd ‎01 apr 1929 Montauban (France), leeftijd 22 jaar.
Met Aafke emigreerde hij dus naar Montauban in Frankrijk en daar kregen ze samen vier dochters.

6.  Marianne (Marie), geboren op 24 sept. 1929 te Auty. Gehuwd met J.-C. GASC. overleden 25-12-2018 te Nailloux
7.  Yvonne, geboren op 14 maart 1933.
8.  Irene Jeanne, geboren op 17 mei 1937, overleden 1 aug 1998 te Pessac.
9.  Arlette, geboren op 19 maart 1939 te Montauban, overleden op 4 sept. 1964 te Montauban.

De oudste dochter werd geboren ruim drie maanden na de huwelijkssluiting, die plaatsvond iets meer dan de minimumtermijn van negen maanden na de echtscheiding.
En zo werd en wordt er zwaar gerekend in mijn familie. En als je in Montauban de naam Reenders tegenkomt is dat dus niet vreemd.
Genoeg hierover.

Zoals gezegd leerde ik Fred kennen omstreeks 2001. In die tijd was hij aan het scheiden van Hinke Bruining na 30 jaar huwelijk (gescheiden ‎6 dec 2001 Enschede; Hinke overleed maart 2006). En hij was verwoed aan het zoeken naar een nieuwe partner via allerlei chat kanalen, zoals ICQ of MSN. Dat ging toen heel wat primitiever dan nu: alleen getypte berichten. Regelmatig zagen we elkaar in die tijd on-line komen en zo hielden we elkaar op de hoogte van wel en wee.
Via die weg kreeg hij wonderlijk genoeg contact met ene Jian Tang, roepnaam Cici, in Boedapest. Een Chinese onderneemster die ook zoekend was. Ze vonden elkaar en Fred was smoorverliefd. Cici misschien ook wel maar ze was vooral praktisch. Later vertelde ze mij dat als ze niet aan Fred was blijven hangen ze zou zijn doorgereisd naar de USA.
Enfin, Cici kwam naar Nederland, en in hoog tempo ontstond er een goede relatie. Zoals gezegd hadden Fred en ik geregeld contact via een of ander chat kanaal. Ik zag hem op een bepaald moment on-line komen, en ik typte: “Hee Fred!”
Aanvankelijk geen reactie maar toen: “Fred dood”
Dat moest ik even laten bezinken. Ik veronderstelde dat het Cici was met haar gebrekkige Nederlands. Schakelde over naar Engels en kreeg te horen dat hij in het ziekenhuis lag. Na een hartaanval had ze hem gereanimeerd en nu had hij een pacemaker. Een dikke bobbel op zijn sleutelbeen.
Later hebben we er nog smakelijk om kunnen lachen.

Fred nam haar mee naar zijn lievelingsplek, een camping (Stortemelk) op Vlieland, en hij vertrouwde me toe dat hij onder de indruk was van haar vrij-kunsten. Zo openhartig was hij altijd met me.
Ze besloten te trouwen en dat vond plaats op ‎25 september 2002 te Enschede. Cici had een ex in China en een zoon aldaar. Een relatie in Boedapest waarmee het niet goed was gegaan en nu Fred. Maar Cici was praktisch en ze zette opnieuw een praktijk op. Nu in Enschede.

Cici was arts, net als haar beide ouders, zij het dat haar ouders de westerse geneeskunde hadden gestudeerd en Cici de Klassiek Chinese. Die met naalden en kruidenmengsels ja!

Natuurlijk hadden wij ook wel eens fysieke ongemakjes en we reisden dan geregeld naar de praktijk van Cici in Enschede. Zij prikte dan op allerlei plekken naalden in ons en zette die vervolgens met schokjes onder stroom. Ooit kreeg ik een mailtje van haar:

Hallo Erik Stam,
Ik moet een ding zeggen.
Heel beranglijk u moet niet meer alcohol drinken. Uw lever echt niet kan.
En slaap moet op tijd. Niet te laat.
Volgende keer zal ik even voor u onderzoek doen.
Groetjes
Cici

In 2010 werd ik 60. Groot feest werd georganiseerd en ook Fred en Cici waren van de partij.

Cici kon het niet laten …
Steeds als ze zich aan iemand voorstelde en een had gaf, keek ze even en riep dan een of andere kwaal. Ik herinner mij dat ze bij Henk Tiesinga uitriep: “AAhhhh Plostaat!!” Privacy in China is anders dan hier. En zo hebben heel wat gasten zich kort laten bekijken door de dokter.

 

 

 

 

 

 

Fred en Cici verhuisden van Enschede naar Ahaus, vlak over de grens in Duitsland. Een groot huis voor weinig geld en daar maakte ze kruidenmengsels volgens oud Chinees recept. Heeeel veel. De praktijk bleef echter in Enschede. Het ging allemaal zeer florissant en we zochten ze ook in Ahaus op.

Toch bleef het niet zo goed en vrolijk. Cici werd ziek. Pijn in haar buik. Ze wilde van geen huisarts weten maar op een gegeven moment was er geen houden meer aan. Dokter constateerde gedoe met een spiraaltje. Of hij die er maar uit moest halen? Natuurlijk! Gelijk maar doen.
De dokter kreeg het niet gedaan. Er zat een grote tumor in de weg. Lang verhaal kort: ze had baarmoederhalskanker. Voor haar betekende dat: werk aan de winkel. Het was een hard gevecht. Op het laatst woog ze nog maar 42 kg, maar ze had resultaat. Dat ging wel heel raar want de artsen hadden haar opgegeven. Die adviseerden palliatieve zorg in een hospice voor haar laatste 14 dagen.
Ik heb de beschrijvingen van het proces nog wel in de mails van Fred maar die laat ik nu maar achterwege. Ze herstelde en de artsen stonden, zoals wel vaker, voor een raadsel.

Praktijk in Enschede werd weer opgestart. Ze reed weer in haar auto en …. ze ging naar China, om haar moeder te vertellen wat haar was overkomen. Die had ze niet op de hoogte gehouden. Ze trof haar moeder aan in een rolstoel, wezenloos voor zich uit starend. Opnieuw werk aan de winkel en opnieuw succes. Na een paar weken liep moeder weer, en ze praatte weer. Hoera!!

Cici kwam terug en ze was geheel schoon verklaard. Geen verkeerde cellen meer al was ze nog wel gauw moe en bleef ze onder controle. Ik zocht haar en Fred op in Ahaus. Omhelsde haar en voelde hoe ze goed en stevig in haar vel zat. Vol grapjes ook en ze tuurde direct naar mijn hand waar ze altijd mee diagnosticeerde.

Ik weet niet meer hoe lang dat zo bleef, maar het ging toch weer mis. Fred mailde mij daarover en later opnieuw toen ze was overleden. Schokkend en verdrietig.

Ik ben naar de condoleance geweest in Glanerbrug. Afscheid genomen van haar in haar kist, en Fred gecondoleerd. Het zou ook de laatste keer zijn dat ik hem zag. Fred zei bij die gelegenheid tegen me dat Cici op haar sterfbed had gezegd tegen hem: Nu weet ik wat liefde is. Dat sloeg vermoedelijk op de verzorging die Fred haar had gegeven. Die tekst staat ook op haar grafsteen benevens haar eigen handtekening in het Chinees.

Fred en ik hielden contact natuurlijk en ik begreep dat hij handenvol had aan het verwerken van de nalatenschap van Cici. Wat doe je met al die Chinese instrumenten en machines en kruidenmengsels? Dus daar zat veel werk in. Op een bepaald moment schreef ik hem en toen vertelde hij in een reactie dat hij ook op een andere manier handenvol had: hij was opnieuw verliefd. Een wat oudere Groningse hippie-achtige-vrouw. Hij puberde weer!

Ik mailde hem een volgende keer dit:

Op 2019-09-13 10:28, Erik Stam schreef:
Hoi Fred,
Morgen ben je jarig. Tegelijk zoals gebruikelijk met mijn zoon Jaap.
Ik vertrek zo naar Schier met de familie en duik dan onder in de eilandgenoegens.
Daarom wens ik je nu vast een fijne verjaardag met je geliefden al missen we Cici.
Groeten van Erik
>
Verstuurd vanaf mijn iPhone

13-09-2019 11:15 dus 3/4 uur later kreeg ik bericht terug:

Hallo Erik,

Fred is midden maart overleden.

Groeten,

Frederik

Dus voor de tweede keer kreeg ik te horen dat hij dood was!

Op 2019-09-13 11:47, Erik Stam schreef:
Ik schrik ervan Frederik. Kun je me vertellen wat er is gebeurd? Ik was nog op de begrafenis van Cici. Hij had een pacemaker. Dus hartfalen?
>
Verstuurd vanaf mijn iPhone

13-09-2019 12:20 reactie van Frederik:
We weten niet helemaal zeker wat er is gebeurd.
De pacemaker heeft niets hoeven doen. Die hebben we na laten kijken.
Dus geen hartfalen.

Meest waarschijnlijk heeft hij een aneurysma gehad. Zit in de familie blijkt nu.
Hij had al een paar dagen last van zijn buik en ging niet over. Wisten wij niet maar had hij tegen zijn nieuwe vriendin gezegd. Toen dat erger werd hoorde ze niets meer.

Na een week hebben we hem gevonden. Wij waren zelf op vakantie en de vriendin woont niet in de buurt.
Frederik

Minder dan een jaar na Cici ….

En ik zocht natuurlijk en vond: