Afscheid bij de Nederlandse Spoorwegen (1934)
Deze opa was een kind uit het tweede huwelijk van Willem Frederik Cornelis Stam, Freek werd hij genoemd. Die was eerst gehuwd met Christina Buisman en toen die op 37 jarige leeftijd was overleden hertrouwde hij met Maria Priem. Uit het eerste huwelijk zes kinderen en uit het tweede drie. Hendrik Marinus was de op een na jongste.
Die opa, de vader van mijn vader, heb ik nooit gekend. Immers, hij overleed in juni 1947, drie jaar voor mijn geboorte. Wel zat er tussen de paperassen van mijn vader een stapel gedichten die hij (mijn opa) had geschreven ter gelegenheid van de gezellige gezinsfeesten van Kerst en Sinterklaas. Het diende als een terugblik op de gebeurtenissen van het afgelopen jaar.
Deze ontboezemingen die opwelden in het vaderhart van Hendrik Marinus geven toch een beetje een indruk wie hij was, en hoe het gezin leefde. Het lijkt mij een vriendelijke en zorgzame man die wat tobberig door het leven ging. Een poging tot luchthartigheid en zelfs humor is er wel.
De zorgen over de gezondheid van Rinus, de schoolperikelen van Aura, en Jo en Henk, de dood van diverse huisdieren, zoals Nikker de kat die wegliep en niet meer terugkwam (1931 b,c) en het feit dat opoe Aje, en haar man Marinus van der Pouw introkken bij het gezin in de Van Leeuwenhoeckstraat 5 op de bovenverdieping. Tegelijk stopten ze met de kosterij (1922a) en Henkie (mijn vader) verhuisde ze van de kosterswoning bij de Jacobikerk naar de Van Leeuwenhoeckstraat, door met een bolderkar al hun huisraad over straat te verslepen totdat de kar het begaf. Het staat er allemaal in vermeld, zoals ook het overlijden van grootvader Marinus (1927a).
Op de gedichten van 1926 deed hij extra zijn best: hij tekende erbij.
Het gedicht van 1925(b) is geschreven op papier dat bij zijn werk hoorde. In zijn functie bij de spoorwegen moest hij zich verstaan met reizigers die met klachten kwamen en met kaartjes die niet gebruikt waren of waar iets niet mee in de haak was. Reuze saai lijkt me. Tragisch was dat door een fusie van verschillende spoorwegmaatschappijen, Hendrik Marinus met zijn loopbaan op “dood spoor” kwam te staan. Geen verdere promotie dus.
Verder weet ik dat hij als hobby boekbinden had. Die kunst had hij afgekeken van zijn vader: die was boekbinder. Een paar boeken in mijn kast zijn door hem (opnieuw) ingebonden.
Van mijn vader heb ik onthouden dat deze opa bang was dat hij suikerziekte had aan het eind van zijn leven. Hij was vaak aan het knoeien met urine bij de gootsteen om testjes te doen.
v.l.n.r. Jo Stam Maria Aukje Stam-van der Pouw, Aura Stam, Maria Priem en haar zoon Hendrik Marinus Stam
Recente reacties